„Fabrica Litterarum Polono-Italica”, nr 2 (10) 2025 – Mountain Studies – Trawersy

FABRYKA 1

Jak można definiować naukową profesję człowieka czyniącego z gór przedmiot „badawczego zainteresowania”? Czy zawód naukowca odosobnionego – poprzez od-ległość, długotrwałość czynionych badań w terenie, potrzebę zimowania w stacjach badawczych, samotność lub wąską grupę współpracowników – nie konserwuje tej profesji na modłę dziewiętnastowiecznych pionierów? A tym samym czyni z niej model: eksploratora białych plam, odkrywcy nieznanego i nieopisanego, szafarza tajemnicy „dla wybranych”. Pomimo dostępnych dziś wysublimowanych narzędzi technicznych, przymus terminowania wśród lodowych gór i niedostępnych krajobra-zów pozostaje niezmienny, a potrzeba naocznego zetknięcia się z „przedmiotem” ba-dawczym sprawia, że trzeba często przemierzać wiele dziesiątków kilometrów wśród pułapek natury, ryzykować naukową prawdę własnym życiem, by powiedzieć „coś” nowego, intrygującego.

„Fabrica Litterarum Polono-Italica”, nr 1 (4) 2022 – Nobliści

Strona glowna

Tragedia sztokholmska – tak w 1996 roku o Nagrodzie Nobla mówiła polska laureatka tej nagrody w dziedzinie literatury – Wisława Szymborska. I było z pewnością w tym stwierdzeniu, oprócz pewnej kokieterii podszytej sarkazmem, wiele niekłamanej racji. Bo jeśli ceniący sobie spokój literat miałby na wieki utracić ten azyl codziennych rytuałów, to Nagroda Nobla z pewnością rozbije w pył pisarską pustelnię i skieruje snop reflektorów publicznej uwagi na nowego „celebrytę”. A decyduje o tym wyborze gabinetowa rada kilku dosyć przypadkowych ekspertów o reputacji często „podcinanej” plotkami i towarzyskimi skandalikami. I jakby na przekór tej wiedzy – każdy kulturalny człowiek musi w ciągu kilku miesięcy odrobić noblowską lekcję i doczytać jeszcze jeden twórczy korpus tekstowy. Chyba że wybór Akademii Królewskiej okaże się tak egzotyczny, że tłumaczeń szukać ze świecą…